Wat is de verklaring voor Donna's snelle overprikkeling en haar onzekerheid/onmacht ten aanzien van sociale situaties?

Sinds enkele maanden zie ik Donna op de polikliniek van Atlas Jeugdhulp, eerst voor diagnostiek en later ook voor behandeling. Donna werd aangemeld omdat ze last had van sociale angst die ervoor zorgde dat ze op school moeilijk aansluiting vond, geen vragen aan docenten durfde te stellen en geen presentaties kon geven. Schooldagen kostte haar zoveel energie dat ze zich regelmatig moest ziekmelden om bij te trekken van (sociale) inspanningen en overprikkeling die dit met zich meebracht. Op moment van aanmelding moest Donna nog drie lange jaren afleggen om te kunnen slagen van de middelbare school en dat zag ze eigenlijk niet meer zitten.

Na uitgebreid onderzoek is de diagnose autisme gesteld bij Donna, welke een verklaring vormt voor haar snelle overprikkeling en haar onzekerheid/onmacht ten aanzien van sociale situaties. Maar dan: hoe leer je hiermee omgaan en waar kunnen we zorgen voor verbetering/verlichting van de klachten?

Ik ben met Donna gestart met cognitieve gedragstherapie (CGT); een behandeling waarvan we weten dat deze zeer effectief kan zijn bij het verminderen van piekeren en (sociale) angst. Daar zat namelijk de meeste lijdensdruk. Haar autisme vormt geen contra-indicatie voor de CGT, omdat Donna voldoende in staat is om na te analyseren wat de functie van haar gedrag is. De combinatie van o.a. exposure (blootstelling aan de angst), ontspanningsoefeningen en positieve herstructurering (het opsporen en uitdagen van storende gedachten) bleken inderdaad goed aan te sluiten bij Donna.

Stap voor stap, door middel van oefeningen op de poli en thuisopdrachten, konden we steeds meer doelen van haar lijstje afstrepen: een mail sturen aan de docent, een klasgenoot aanspreken, een klassikale vraag stellen aan de mentor. Deze sociale situaties zullen nooit haar "hobby" worden, maar de spanning hieromtrent zakt steeds verder. Inmiddels komt ons hoofddoel steeds dichterbij: het geven van een presentatie in de klas. Wat ik vooral mooi vind om te zien is dat Donna elke keer losser komt tijdens de sessies, mij echt toelaat in haar wereld en dat haar omgeving ook merkt dat ze steeds meer durft op sociaal vlak. Laatst heeft ze op eigen initiatief een oud-klasgenoot aangesproken op straat en een gesprekje meegevoerd. Dit klinkt voor elk ander misschien klein, maar dit is zo’n mooie (grote) stap!

Dit vind ik het allerleukste aan mijn werk bij Atlas: de tijd en aandacht kunnen geven aan kind/jongere en ze met de juiste (op maat gemaakte) aanpak begeleiden, zodat ze zelf weer verder kunnen groeien. Soms is het maar een klein zetje of opstapje wat nodig is, maar maakt het in hun wereld een groot verschil.

Mocht je benieuwd zijn wat we nog meer allemaal doen bij Atlas? Of wil je eens een casus bespreken? Kijk dan op www.atlasjeugdhulp.nl of bel naar 088 321 01 11